เงินได้ 40(8) มีอะไรบ้าง หักค่าใช้จ่ายเหมา 60% หรือตามจริง

ปรับปรุงล่าสุด 30 ตุลาคม 2569

เรียบเรียงโดยทีม Bilbo จากข้อมูลของกรมสรรพากร ใช้ AI ช่วยร่าง และตรวจทานกับแหล่งอ้างอิงทุกจุดก่อนเผยแพร่ · วิธีที่เราเขียนคู่มือ

เงินได้ 40(8) คือรายได้จากการทำธุรกิจ ค้าขาย เกษตร อุตสาหกรรม หรือขนส่ง กฎหมายกำหนดกิจการที่หักค่าใช้จ่ายแบบเหมาได้ไว้ 43 ประเภท ส่วนใหญ่หักได้ 60% ของเงินได้ ถ้ามีหลักฐานว่าจ่ายจริงมากกว่านั้นก็เลือกหักตามจริงได้ ส่วนกิจการที่ไม่อยู่ในรายการต้องหักตามจริงเท่านั้น

เงินได้ 40(8) คืออะไร

ประมวลรัษฎากร มาตรา 40(8) คือเงินได้จากการธุรกิจ การพาณิชย์ การเกษตร การอุตสาหกรรม การขนส่ง หรือการอื่นที่ไม่ใช่เงินได้ประเภทที่ 1 ถึง 7 จึงมักเรียกกันว่าเงินได้ประเภทที่ 8

พูดง่าย ๆ คือรายได้จากการทำธุรกิจของบุคคลธรรมดา เช่น ขายของหน้าร้านหรือออนไลน์ เปิดร้านอาหาร ร้านเสริมสวย รับขนส่งของ ทำสวน หรือเลี้ยงสัตว์ขาย

  • เงินได้ที่ไม่ใช่ 40(8) ได้แก่ เงินเดือน 40(1), ค่าจ้างฟรีแลนซ์ที่รับทำงานให้ 40(2), ค่าเช่าทรัพย์สิน 40(5), วิชาชีพอิสระ เช่น แพทย์ ทนาย บัญชี 40(6), รับเหมาที่ลงทุนซื้อวัสดุเอง 40(7)

กิจการไหนหักค่าใช้จ่ายเหมาได้เท่าไร

พระราชกฤษฎีกา (ฉบับที่ 11) พ.ศ. 2502 มาตรา 8 กำหนดกิจการที่หักค่าใช้จ่ายแบบเหมาได้ไว้ 43 ประเภท ตามตัวบทปัจจุบัน ข้อ 1 ถึง 42 หักได้ 60% ของเงินได้เท่ากันทุกข้อ ส่วนข้อ 43 คือนักแสดงมีอัตราของตัวเอง

ตัวอย่างกิจการที่หักค่าใช้จ่ายเหมาได้ จากรายการ 43 ประเภท (หมายเลขตามพระราชกฤษฎีกา ฉบับที่ 11)
กิจการตัวอย่างหักเหมา
(25) ขายของที่ไม่ได้ผลิตเองซื้อเสื้อผ้า เครื่องสำอาง ของใช้มาขายต่อ หน้าร้านหรือออนไลน์60%
(7) โรงแรม ภัตตาคาร ปรุงอาหารหรือเครื่องดื่มขายร้านอาหาร ร้านกาแฟ ขายขนม ร้านน้ำ60%
(8) ดัด ตัด แต่งผม หรือตกแต่งร่างกายร้านทำผม ร้านทำเล็บ60%
(5) ตัด เย็บ ถัก ปักเสื้อผ้าร้านตัดเสื้อ รับปักชื่อ60%
(9) ทำสบู่ แชมพู หรือเครื่องสำอางทำสบู่หรือครีมขายเอง60%
(15) ขนส่งหรือรับจ้างด้วยยานพาหนะรถรับจ้าง รถขนของ60%
(16) รับพิมพ์ ทำบล็อกและตรา เย็บสมุดร้านถ่ายเอกสาร รับพิมพ์งาน60%
(24) ซักรีด หรือย้อมสีร้านซักรีด60%
(36) เกษตรกรรมไม้ล้มลุกและธัญชาติปลูกผัก ปลูกข้าว60%
(38) เลี้ยงสัตว์ทุกชนิดเลี้ยงไก่ เลี้ยงปลา60%
(43) นักแสดง นักร้อง นักดนตรี นักกีฬาอาชีพเงินได้ส่วนที่ไม่เกิน 300,000 บาท60%
(43) นักแสดง นักร้อง นักดนตรี นักกีฬาอาชีพเงินได้ส่วนที่เกิน 300,000 บาท (รวมกันหักได้ไม่เกิน 600,000 บาท)40%

รายการเต็มทั้ง 43 ประเภทอยู่ในพระราชกฤษฎีกา ฉบับที่ 11 บนเว็บกรมสรรพากร ถ้ากิจการของคุณไม่ตรงกับข้อใดเลย ให้ดูหัวข้อถัดไป

กิจการที่ไม่อยู่ในรายการ ต้องหักตามจริง

มาตรา 8 ทวิ ของพระราชกฤษฎีกาเดียวกันกำหนดว่า เงินได้ 40(8) ที่ไม่ได้ระบุไว้ในรายการ 43 ประเภท ให้หักค่าใช้จ่ายตามความจำเป็นและสมควรเท่านั้น คือหักได้ตามที่จ่ายจริงและมีหลักฐาน

กรมสรรพากรเคยตอบข้อหารือไว้ว่า เงินชดเชยภาษีส่งออกและกำไรจากอัตราแลกเปลี่ยนของผู้ส่งออกเป็นเงินได้ 40(8) ที่ไม่มีอัตราเหมากำหนดไว้ จึงต้องหักตามจริง จะหักเหมาไม่ได้

จุดที่คนมักพลาดคือคำว่า “ขายของที่ไม่ได้ผลิตเอง” ในข้อ (25) ถ้าคุณผลิตสินค้าเองแล้วขาย ต้องดูว่าการผลิตนั้นตรงกับข้ออื่นหรือไม่ เช่น ทำสบู่ขายตรงกับข้อ 9 ทำอาหารขายตรงกับข้อ 7 ถ้าไม่ตรงกับข้อใด ต้องหักตามจริง

หักตามจริงต้องทำอย่างไร

  • เก็บหลักฐานรายจ่ายทุกรายการ เช่น ใบกำกับภาษี ใบเสร็จรับเงิน บิลเงินสด หรือใบรับรองแทนใบเสร็จ
  • รายจ่ายต้องเกี่ยวกับการทำธุรกิจจริง จะนำรายจ่ายส่วนตัวมาหักไม่ได้
  • ถ้าหลักฐานรวมได้น้อยกว่าอัตราเหมา กฎหมายให้หักได้แค่เท่าที่มีหลักฐาน จึงควรรวมยอดให้ครบก่อนตัดสินใจ
  • ผู้ที่ไม่ได้จด VAT และมีเงินได้ 40(8) ต้องทำรายงานเงินสดรับจ่ายตามประกาศอธิบดีกรมสรรพากร ฉบับที่ 161 อยู่แล้ว ใช้รายงานนี้รวมยอดรายจ่ายได้

เลือกหักเหมาหรือหักตามจริง แบบไหนคุ้มกว่า

เปรียบเทียบการหักค่าใช้จ่ายเงินได้ 40(8) ทั้งสองแบบ
หักเหมาหักตามจริง
หักได้เท่าไร60% ของเงินได้ (กิจการใน 43 ประเภท)เท่าที่จ่ายจริงและมีหลักฐาน
ต้องมีหลักฐานรายจ่ายไหมไม่ต้องแนบตอนยื่นต้องมี และต้องแสดงได้เมื่อถูกขอตรวจ
เหมาะกับรายจ่ายจริงไม่ถึง 60% หรือเก็บบิลไม่ครบรายจ่ายจริงเกิน 60% และมีบิลครบ
กิจการที่ไม่อยู่ในรายการใช้ไม่ได้ใช้วิธีนี้วิธีเดียว

หลักคิดง่าย ๆ คือ ให้นำรายจ่ายจริงที่มีหลักฐานทั้งปีมารวมกัน ถ้าเกิน 60% ของรายได้ การหักตามจริงจะได้ค่าใช้จ่ายมากกว่าและเสียภาษีน้อยกว่า ถ้าไม่ถึง ให้หักเหมา

ตัวอย่างคำนวณ ร้านขายเสื้อผ้าออนไลน์

ตัวอย่างนี้เป็นข้อมูลสมมติ คุณมะลิซื้อเสื้อผ้าจากโรงงานมาขายออนไลน์ (ข้อ 25 ขายของที่ไม่ได้ผลิตเอง) ทั้งปีขายได้ 900,000 บาท ไม่ได้จด VAT และไม่มีเงินได้อื่น

คุณมะลิ (ข้อมูลสมมติ) เทียบหักเหมากับหักตามจริง กรณีมีบิลรายจ่ายจริง 700,000 บาท
รายการหักเหมา 60%หักตามจริง
เงินได้ทั้งปี900,000900,000
หักค่าใช้จ่าย540,000700,000
หักค่าลดหย่อนส่วนตัว60,00060,000
เงินได้สุทธิ300,000140,000
ภาษีตามอัตราขั้นบันได7,5000

หักเหมา: เงินได้สุทธิ 300,000 บาท โดย 150,000 บาทแรกได้รับยกเว้น และอีก 150,000 บาทเสียภาษี 5% เท่ากับ 7,500 บาท

หักตามจริง: เงินได้สุทธิ 140,000 บาท ไม่เกิน 150,000 บาท จึงไม่ต้องเสียภาษีตามขั้นบันได

ผู้มีเงินได้ 40(2) ถึง 40(8) รวมกันตั้งแต่ 120,000 บาท ต้องคิดภาษีอีกวิธี คือเงินได้ก่อนหักค่าใช้จ่ายคูณ 0.5% กรณีนี้ 900,000 คูณ 0.5% ได้ 4,500 บาท ไม่เกิน 5,000 บาท จึงไม่ต้องใช้วิธีนี้ ทั้งสองแบบยังคงเสียตามขั้นบันได

ถ้าคุณมะลิมีบิลรายจ่ายจริงแค่ 400,000 บาท ซึ่งน้อยกว่า 540,000 บาท การหักเหมาจะคุ้มกว่า

ตารางเทียบภาษีของคุณมะลิ ขายเสื้อผ้าออนไลน์ได้ 900,000 บาท หักเหมา 60% เสียภาษี 7,500 บาท หักตามจริง 700,000 บาท เสียภาษี 0 บาท
รายจ่ายจริงเกิน 60% ของรายได้ หักตามจริงเสียภาษีน้อยกว่า (ข้อมูลสมมติ)

เงินได้ 40(8) ยื่นแบบไหน เมื่อไร

  • ภ.ง.ด.94 ภาษีครึ่งปี สำหรับเงินได้เดือนมกราคมถึงมิถุนายน ยื่นภายในเดือนกันยายน
  • ภ.ง.ด.90 ภาษีทั้งปี ยื่นภายในวันที่ 31 มีนาคมของปีถัดไป ภาษีที่จ่ายไปตอนครึ่งปีนำมาหักออกได้
  • เลือกวิธีหักค่าใช้จ่าย (แบบเหมาหรือตามจริง) ตอนกรอกแบบยื่นภาษี

ดาวน์โหลดแบบฟอร์มบิลเงินสดฟรี

คำถามที่พบบ่อย

40(8) มีอะไรบ้าง

เงินได้จากการทำธุรกิจ ค้าขาย เกษตร อุตสาหกรรม ขนส่ง และเงินได้อื่นที่ไม่ใช่ประเภทที่ 1 ถึง 7 เช่น ขายของ ร้านอาหาร ร้านเสริมสวย รถรับจ้าง ทำสวน เลี้ยงสัตว์

ขายของออนไลน์หักค่าใช้จ่ายเหมาได้กี่เปอร์เซ็นต์

ถ้าซื้อสินค้ามาขายโดยไม่ได้ผลิตเอง หักเหมาได้ 60% ตามข้อ 25 หรือเลือกหักตามจริงถ้ามีหลักฐานรายจ่ายมากกว่านั้น

ทำขนมขายเองหักเหมาได้ไหม

ได้ การปรุงอาหารหรือเครื่องดื่มจำหน่ายอยู่ในข้อ 7 หักเหมาได้ 60%

กิจการที่ไม่อยู่ใน 43 ประเภทต้องทำอย่างไร

ต้องหักค่าใช้จ่ายตามจริงตามความจำเป็นและสมควร โดยมีหลักฐานรายจ่าย จะหักเหมาไม่ได้

40(2) กับ 40(8) หักค่าใช้จ่ายต่างกันอย่างไร

เงินได้ 40(2) หักเหมาได้ 50% แต่ไม่เกิน 100,000 บาท และหักตามจริงไม่ได้ ส่วนเงินได้ 40(8) ในรายการ 43 ประเภทหักเหมาได้ 60% โดยไม่มีเพดาน (ยกเว้นนักแสดง) หรือเลือกหักตามจริงได้

หักค่าใช้จ่ายตามจริงต้องแนบบิลตอนยื่นภาษีไหม

ไม่ต้องแนบตอนยื่น แต่ต้องเก็บหลักฐานไว้ให้ครบ เพราะต้องพร้อมแสดงหลักฐานเมื่อเจ้าพนักงานประเมินขอตรวจสอบ

Bilbo ช่วยเรื่องนี้อย่างไร

ถ่ายรูปบิลส่งเข้า LINE แล้ว Bilbo จดรายจ่ายพร้อมเก็บบิลไว้ให้ ดูยอดรายจ่ายแต่ละเดือนได้ ตอนยื่นภาษีจึงรวมยอดรายจ่ายจริงมาเทียบกับการหักเหมา 60% ได้ง่าย ดูฟีเจอร์สำหรับธุรกิจ

ลองคำนวณภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา เลือกหักเหมา 60% หรือหักตามจริงแล้วดูว่าแบบไหนเสียภาษีน้อยกว่า เครื่องคำนวณภาษีเงินได้

แหล่งอ้างอิง

ข้อมูลนี้ใช้ประกอบความเข้าใจเบื้องต้น กรณีของธุรกิจคุณควรปรึกษานักบัญชีหรือกรมสรรพากร

แชร์ให้คนที่ต้องใช้

อ่านต่อ

น้องบิลโบ้

ให้ Bilbo สรุปยอดภาษีให้ทุกเดือน

ส่งบิลเข้า LINE แล้วดูยอดภาษีซื้อ ภาษีขาย และหัก ณ ที่จ่ายได้ทันที

เริ่มใช้ฟรีผ่าน LINE